Việt Nam từng bước hình thành chuỗi cung ứng nhiên liệu hàng không bền vững
Nhiên liệu hàng không bền vững (SAF) đang được Việt Nam từng bước triển khai. Nhiều doanh nghiệp đã tham gia nghiên cứu, sản xuất và cung ứng loại nhiên liệu này.
Đây được xem là một trong những giải pháp quan trọng để giảm phát thải CO₂. Mục tiêu dài hạn là hướng tới ngành hàng không phát triển xanh và bền vững.
Việt Nam hoàn thiện hành lang pháp lý cho SAF
Từng bước xây dựng lộ trình sử dụng
Cục Hàng không Việt Nam đang phối hợp với các cơ quan liên quan để xây dựng lộ trình sử dụng SAF tại Việt Nam.
Bộ Xây dựng hiện lấy ý kiến dự thảo Thông tư về giảm phát thải khí nhà kính. Nội dung dự thảo đề cập đến SAF và nhiều giải pháp bảo vệ môi trường hàng không.
Các quy định mới được xây dựng theo định hướng của ICAO. Đồng thời, Việt Nam cũng thực hiện các cam kết về giảm phát thải.
Lộ trình sử dụng SAF cần tính đến khả năng cung ứng trong nước. Cơ quan quản lý cũng phải đánh giá tác động tới chi phí vận tải hàng không.
Chuỗi cung ứng nhiên liệu hàng không bền vững dần hình thành
Doanh nghiệp tham gia nhiều khâu
Việt Nam đã xuất hiện những mắt xích đầu tiên trong chuỗi cung ứng SAF.
Tổng công ty Lọc hóa dầu Việt Nam (BSR) đang nghiên cứu khả năng sản xuất SAF theo công nghệ HEFA.
Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) và Viện Dầu khí Việt Nam nghiên cứu nguồn nguyên liệu đầu vào. Dầu ăn đã qua sử dụng và phế phẩm nông nghiệp là những nguồn được quan tâm.
PVOIL Trans cũng có kinh nghiệm thu gom dầu ăn đã qua sử dụng. Doanh nghiệp đồng thời tiếp cận hệ thống chứng nhận bền vững ISCC EU.
Những hoạt động này tạo tiền đề cho việc hình thành nguồn nguyên liệu SAF trong nước.
Việt Nam đã có kinh nghiệm phối trộn SAF
BSR đã thực hiện phối trộn nhiên liệu chứa 5% SAF nhập khẩu với Jet A-1. Hoạt động này giúp đánh giá khả năng phối trộn và cung ứng trong thực tế.
Ở khâu thương mại, Petrolimex Aviation từng nhập khẩu và cung cấp SAF cho Vietjet tại sân bay Tân Sơn Nhất.
Đến tháng 8/2025, Petrolimex Aviation công bố sản phẩm SAF. Doanh nghiệp cũng đã cung cấp và tra nạp nhiên liệu cho nhiều chuyến bay thương mại trong nước.
Hạ tầng cung ứng SAF cần được đánh giá
Kiểm tra hệ thống chứa và tra nạp
Hạ tầng hiện hữu là một trong những vấn đề cần được quan tâm. Tại sân bay Nội Bài, hệ thống nhiên liệu đã được đánh giá bước đầu.
Hạ tầng hiện có khả năng được xem xét để phục vụ SAF hoặc nhiên liệu pha SAF. Tuy nhiên, việc khai thác thực tế cần thêm các đánh giá kỹ thuật.
Các chuyên gia phải kiểm tra bể chứa, đường ống và thiết bị tra nạp. Chất lượng nhiên liệu cũng cần được kiểm soát nghiêm ngặt.
Bên cạnh đó là yêu cầu về chứng nhận và truy xuất nguồn gốc. Đây là điều kiện quan trọng để bảo đảm tính minh bạch của nhiên liệu hàng không bền vững.
Thống nhất tiêu chuẩn SAF là yêu cầu quan trọng
Kết nối tiêu chuẩn quốc tế
Việt Nam đang thúc đẩy việc công nhận tiêu chuẩn SAF giữa các cơ chế quốc tế. Hai hệ thống được quan tâm là RefuelEU của Liên minh châu Âu và CORSIA của ICAO.
Việc thống nhất tiêu chuẩn có ý nghĩa lớn với các hãng hàng không khai thác quốc tế. Nhiên liệu sử dụng trên các đường bay này phải đáp ứng nhiều yêu cầu về phát thải.
Nếu tiêu chuẩn được công nhận rộng rãi, doanh nghiệp có thể thuận lợi hơn trong quá trình cung ứng. Đây cũng là yếu tố hỗ trợ chuỗi cung ứng SAF phát triển.
Việt Nam nghiên cứu nguồn nguyên liệu SAF
Tận dụng sinh khối và phế phẩm
Cục Hàng không Việt Nam đang tham gia chương trình ACT-SAF của ICAO. Chương trình hỗ trợ các quốc gia nghiên cứu và xây dựng năng lực triển khai SAF.
Tại Việt Nam, nghiên cứu tập trung vào sinh khối nông nghiệp. Dầu ăn đã qua sử dụng và rác thải đô thị cũng được xem xét.
Các nghiên cứu sẽ đánh giá công nghệ chuyển đổi phù hợp với điều kiện trong nước. Kết quả có thể làm cơ sở xây dựng mô hình chuỗi cung ứng nhiên liệu hàng không bền vững.
4P thúc đẩy thị trường nhiên liệu hàng không bền vững
Product – Sản phẩm xanh
SAF là sản phẩm nhiên liệu hướng tới mục tiêu giảm phát thải trong hàng không. Việc phát triển sản phẩm cần gắn với nguồn nguyên liệu bền vững.
Price – Kiểm soát chi phí
Chi phí là yếu tố quan trọng khi triển khai SAF. Lộ trình phù hợp có thể giúp hạn chế tác động đột ngột tới các hãng hàng không.
Place – Mở rộng chuỗi cung ứng
Hệ thống sản xuất, lưu trữ và tra nạp cần được phát triển đồng bộ. Các sân bay sẽ đóng vai trò quan trọng trong mạng lưới cung ứng.
Promotion – Thúc đẩy hàng không xanh
Việc sử dụng SAF góp phần thúc đẩy hình ảnh hàng không xanh. Đây cũng là hướng phát triển phù hợp với xu thế giảm phát thải toàn cầu.
Chuỗi cung ứng SAF cần thêm thời gian hoàn thiện
Từ thử nghiệm đến hệ sinh thái hoàn chỉnh
Việt Nam đã có những bước tiến ban đầu trong nghiên cứu và sử dụng SAF. Tuy nhiên, các hoạt động hiện nay vẫn chưa tạo thành chuỗi cung ứng hoàn chỉnh trên quy mô quốc gia.
Thời gian tới, Cục Hàng không sẽ tiếp tục phối hợp với các doanh nghiệp năng lượng và nhiên liệu. Các hãng hàng không cũng giữ vai trò quan trọng trong quá trình triển khai.
Mục tiêu là kết nối các khâu từ nguyên liệu, sản xuất đến phân phối và sử dụng. Đây sẽ là nền tảng để nhiên liệu hàng không bền vững trở thành một phần của quá trình chuyển đổi xanh.
Việc hình thành chuỗi cung ứng SAF không chỉ phục vụ mục tiêu giảm phát thải. Đây còn là bước chuẩn bị quan trọng để hàng không Việt Nam thích ứng với các yêu cầu môi trường ngày càng cao.